Kahvaltı Tarifleri
Sabah mutfağa girdiğinizde aklınızdan geçen ilk soru genellikle şu oluyor: "Elimde ne var, bununla ne yapabilirim?" Kahvaltı, günün en telaşlı öğünü olduğu için çoğu zaman peynir-zeytin üçlüsüne sıkışıp kalıyor. Oysa dolapta duran iki yumurta, bir dilim ekmek ve bir kaşık yoğurtla bile masayı değiştirebilirsiniz. Aşağıda, kendi başına uygulamak isteyen birinin aklına takılan soruları tek tek ele alıyoruz: neyi ne zaman hazırlamalı, hangi tarif kaç dakika sürer, akşamdan ne yapılabilir?
Kahvaltıda neye göre karar vermeliyim?
İlk ayrımı süreye göre yapmak en pratiği. Hafta içi sabahları 10 dakikanız varsa fırın işine girmemek, hafta sonu iki saat vaktiniz varsa hamur işine yönelmek mantıklı. İkinci ayrım ise dolabınız: yumurta var mı, peynir çeşidi var mı, akşamdan artan pilav ya da sebze yemeği duruyor mu?
Peki hangi tarif hangi zaman dilimine uyar?
| Süre | Uygun kahvaltı yemekleri tarifler |
|---|---|
| 5-10 dakika | Menemen, sahanda yumurta, peynirli tost, yoğurtlu kâse |
| 15-25 dakika | Sucuklu yumurta, çılbır, patatesli kavurma, krep |
| 40 dakika ve üzeri | Poğaça, açma, börek, sigara böreği, gözleme |
Akşamdan hazırlık yapmanın anlamı var mı?
Kesinlikle var ve en çok zaman kazandıran adım burası. Sabah 6 dakikada masaya oturmak istiyorsanız akşamdan şunları yapın:
- Domates ve biberi doğrayıp kapaklı kapta buzdolabına koyun; sabah menemen sadece tavaya atmakla kalır.
- Peyniri rendeleyip saklayın, tost hazırlığı yarıya iner.
- Haşlanmış yumurtayı kabuğuyla bekletin, üç gün dayanır.
- Krep hamurunu hazırlayıp buzdolabında dinlendirin; dinlenmiş hamur daha az yırtılır.
- Poğaça hamurunu yoğurup buzdolabında mayalandırın, sabah şekil verip fırına atın.
Yumurtayı doğru yapmanın sırrı ne?
Kahvaltının bel kemiği yumurta ve en çok hata da burada yapılıyor. En sık sorulan soru: "Menemenim neden sulu oluyor?" Cevap genelde domatesin suyunu uçurmamak. Domatesi rendeleyip ya da doğrayıp tavaya attıktan sonra suyu çekilene kadar orta ateşte bekleyin; ancak koyulaştıktan sonra yumurtayı ekleyin. Bir diğer soru: "Yumurta neden lastik gibi oluyor?" Çünkü ateş fazla yüksek. Yumurta 60-70 derecede pıhtılaşır, kısık ateş sizi kurtarır.
Pratik yumurta ölçüleri:
- Menemen için kişi başı 2 yumurta, 1 orta domates, yarım biber.
- Sahanda yumurta için tavaya önce tereyağı, köpürünce yumurta; üstüne kapak kapatırsanız beyaz kısım eşit pişer.
- Çılbır için yumurtayı kaynayan suya değil, kaynama noktasına gelmiş ve içine bir kaşık sirke eklenmiş suya kırın.
- Omlet için her yumurtaya bir tatlı kaşığı süt; daha kabarık olur.
Sucuk, pastırma, kavurma nasıl pişirilir?
Bu üçlünün ortak sorusu: "Yağ eklemem gerekir mi?" Hayır. Soğuk tavaya dizip kısık ateşte ısıtın, kendi yağını verir. Sucuk kıvrılmasın diyorsanız kenarlarına bıçakla küçük çentikler atın. Pastırma ise çok kısa pişirilmeli, 30-40 saniye yeter; fazlası sertleştirir. Yumurtayı bu yağın üstüne kırmak lezzeti doğrudan yükseltir.
Hamur işine girmeye değer mi, kolay yolu var mı?
Hafta sonu için en tatmin edici seçenek hamur işleri. "Maya tutmuyor" diyenlerin sorunu genellikle sıvının sıcaklığı: parmağınızı batırdığınızda ılık gelmeli, sıcak değil. Sıcak su mayayı öldürür, buzdolabından çıkmış süt ise uyandırmaz.
Daha kolay yolu arıyorsanız mayasız tarifler var:
- Tava gözlemesi: Un, su, tuz ve bir kaşık yoğurt. 20 dakika dinlendirip açın, peynir-maydanoz koyup katlayın, kuru tavada pişirin.
- Kaşık dökmesi poğaça: Yoğurt, yumurta, sıvı yağ, kabartma tozu ve un. Yoğurmak yok, kaşıkla tepsiye dökülüyor.
- Krep: Süt, yumurta, un ve tuz. Tatlı da tuzlu da doldurabilirsiniz, bu yönüyle çocuklu evlerin kurtarıcısı.
- Bazlama: Sadece maya, un, su ve tuz; tavada şişerek pişer, ekmek yerine geçer.
Hamurun kıvamını sorarsanız: ele hafif yapışan ama parmağa bulaşmayan bir doku ideal. Un miktarını tarife körü körüne bağlamayın, unun nemi mevsime göre değişir.
Masayı nasıl dengeli kurarım?
Tek bir sıcak yemek yaptıysanız yanına eklenecek küçük dokunuşlar öğünü tamamlar. Doyurucu ama ağır olmayan bir masa için şu dengeyi hedefleyin: bir protein, bir taze sebze, bir tahıl, bir de tatlı nota.
- Protein: yumurta, peynir, haşlanmış nohut, süzme yoğurt.
- Taze: salatalık, domates, roka, turp; kışın havuç rendesi.
- Tahıl: ekmek, bazlama, dünden kalmış pide dilimleri.
- Tatlı nota: reçel, pekmez-tahin, bal, hurma.
Kilerde duran turşu ve konserveler de kahvaltıyı hızla zenginleştirir; yaz sonunda kavanoza aldığınız biber salçası ya da kırmızı biber turşusu sabahları çok işe yarar. Salata